การชื่นชมลูก เป็นหนึ่งในวิธีที่คุณพ่อคุณแม่จะช่วยเสริมสร้างความมั่นใจให้กับลูก ทำให้ลูกรู้สึกว่าตัวเองมีคุณค่า ภูมิใจในตัวเอง และกล้าคิดกล้าทำในแบบของตัวเองมากขึ้น

แต่ในยุคที่การชื่นชมและการแสดงความภูมิใจในตัวลูกเริ่มขยับออกจากพื้นที่ในครอบครัวไปสู่พื้นที่สาธารณะหรือโซเชียลมีเดียมากขึ้น คุณพ่อคุณแม่ก็อยากนำช่วงเวลาที่น่าภูมิใจของลูกไปเล่าในพื้นที่ออนไลน์ เช่น อวดความเก่งของลูก หรือ อวดผลสอบลูก เพราะแบ่งปันความสำเร็จเล็กๆ ให้คนรอบตัวได้ร่วมยินดีไปด้วย

แต่ในขณะเดียวกัน การอวดหรือชื่นชมลูกในโซเชียลมีเดีย โดยเฉพาะค่านิยมของพ่อแม่ที่ชอบ อวดผลสอบลูก ก็เริ่มถูกตั้งคำถามมากขึ้นว่าเป็นการแสดงความชื่นชมที่เหมาะสมหรือไม่ เพราะอาจทำให้ลูกรู้สึกกดดัน เกิดการเปรียบเทียบ และต้องแบกรับความคาดหวังว่าต้องทำคะแนนให้ดีขึ้นเรื่อยๆ

การที่ผลสอบกลายเป็นสิ่งที่ถูกมองเห็นและถูกพูดถึงมากขึ้น อาจทำให้ลูกรู้สึกว่าคุณค่าของตัวเอง ขึ้นอยู่กับคะแนนที่ได้มา เพราะการยอมรับหรือคำชื่นชมถูกผูกไว้กับผลลัพธ์มากกว่าความพยายาม แล้วการแสดงความภูมิใจในตัวลูกอาจไม่ได้ส่งผลดีกับลูกอย่างที่คุณพ่อคุณแม่ต้องการ

1. ผลสอบของลูกคือเรื่องส่วนตัวของลูก

แม้ว่าคุณพ่อคุณแม่จะเป็นคนที่อยู่เบื้องหลังความสำเร็จของลูก คอยดูแล สนับสนุน และพาเขามาถึงจุดนี้ได้ แต่ผลการเรียนหรือเกรดก็ยังคงเป็นสิ่งที่สะท้อนความพยายาม ประสบการณ์ และการเรียนรู้ของลูกโดยตรง เมื่อผลสอบถูกนำไปโพสต์ในพื้นที่สาธารณะ จึงไม่ใช่แค่การเล่าความภูมิใจอีกต่อไป แต่เป็นการเปิดเผยเรื่องส่วนตัวของลูกให้คนอื่นรับรู้ในวงกว้างโดยไม่จำเป็น

2. การโพสต์ผลสอบ อาจสร้างแรงกดดันโดยไม่ตั้งใจ

เมื่อลูกสอบได้คะแนนดี คุณพ่อคุณแม่หลายคนอาจอยากแบ่งปันความภูมิใจนั้นเพื่อชื่นชมลูกและเก็บช่วงเวลานั้นไว้ แต่ในขณะที่คำชื่นชมและกำลังใจหลั่งไหลเข้ามา สิ่งที่ค่อยๆ ตามมาโดยที่เราอาจไม่ทันสังเกต คือความคาดหวังที่เพิ่มขึ้น ลูกอาจเริ่มรู้สึกว่าคะแนนเหล่านั้นไม่ได้เป็นเพียงเรื่องของตัวเองอีกต่อไป แต่กลายเป็นสิ่งที่เชื่อมโยงกับความรู้สึกของคุณพ่อคุณแม่ และภาพที่คนอื่นมองเข้ามา

จากเดิมที่การเรียนควรเป็นพื้นที่ที่ลูกได้ลองผิดลองถูก ได้เรียนรู้จากความพลาด และเติบโตไปตามจังหวะของตัวเอง อาจกลายเป็นมาตรฐานที่ทำให้ลูกรู้สึกว่าต้องทำทุกอย่างให้เพอร์เฟ็กต์ตลอดเวลา

3. ความสำเร็จของลูกอาจพาไปสู่การเปรียบเทียบโดยไม่รู้ตัว

เมื่อผลสอบของลูกถูกโพสต์ลงในโซเชียลฯ ก็กลายเป็นสิ่งที่ถูกมองเห็นในวงกว้างทันที แม้คุณพ่อคุณแม่จะไม่ได้ตั้งใจเปรียบเทียบกับใคร แต่ในการทำเช่นนี้ทำให้เกิดการเปรียบเทียบขึ้นได้เองโดยธรรมชาติ ทั้งระหว่างเด็กกับเด็ก หรือแม้แต่ระหว่างพ่อแม่ด้วยกันเอง จากเดิมที่ลูกเคยรู้สึกภูมิใจในสิ่งที่ตัวเองทำได้ อาจค่อยๆ เปลี่ยนเป็นการตั้งคำถามกับตัวเองว่า ทำได้ดีพอหรือยังเมื่อเทียบกับคนอื่น และเมื่อความรู้สึกแบบนี้เกิดขึ้นบ่อยครั้ง ความมั่นใจของลูกอาจค่อยๆ ผูกอยู่กับการเปรียบเทียบ มากกว่าการเห็นคุณค่าในตัวเองอย่างที่ควรจะเป็น

4. สิ่งที่พ่อแม่มองว่าเป็นความภูมิใจ อาจเป็นเรื่องที่เด็กอาย หรือไม่อยากให้คนอื่นรู้

สำหรับคุณพ่อคุณแม่ การโพสต์ผลสอบอาจเป็นเพียงการแบ่งปันช่วงเวลาที่น่าภูมิใจ เป็นความรู้สึกอยากบอกให้คนอื่นรู้ว่าลูกพยายามและทำได้ดี แต่สำหรับลูก ความรู้สึกต่อสิ่งเดียวกันอาจไม่ได้เป็นแบบนั้นเสมอไป เด็กบางคนอาจรู้สึกเขินอาย ไม่อยากให้ใครมารับรู้รายละเอียดเกี่ยวกับตัวเอง หรือรู้สึกว่าการถูกพูดถึงในพื้นที่สาธารณะทำให้ตัวเองไม่เป็นส่วนตัว โดยเฉพาะในวัยที่เริ่มให้ความสำคัญกับสายตาของคนอื่นมากขึ้น การถูกเปิดเผยเรื่องส่วนตัว แม้จะเรื่องนั้นจะเป็นเรื่องดี ก็อาจทำให้ลูกรู้สึกไม่สบายใจมากขึ้นโดยไม่รู้ตัว

อ่านบทความ: ลูกสอบตก: พ่อแม่จะดูแลจิตใจลูกยังไงดี?

อ้างอิง
soencouragement