หนึ่งในสิ่งที่คุณพ่อคุณแม่หลายคนเป็นกังวล เมื่อลูกถึงวัยที่จะต้องเตรียมความพร้อมเพื่อเข้าสู่การเรียนอนุบาล บางครอบครัวเลือกให้ลูกเรียนเตรียมอนุบาล เพื่อให้ลูกคุ้นชินกับการใช้ชีวิตในโรงเรียนก่อนถึงเวลาเริ่มเรียนอนุบาลจริงๆ

โรงเรียนเตรียมอนุบาล จึงเป็นทางเลือกที่ได้รับความสนใจมากขึ้น โดยเฉพาะครอบครัวในเมืองที่ผู้ปกครองมีงานประจำ และอยากให้ลูกมีโอกาสฝึกทักษะต่าง ๆ ทั้งการเข้าสังคม การทำกิจกรรม และการเรียนรู้ผ่านการเล่น ซึ่งโรงเรียนเตรียมอนุบาลมักถูกมองว่าเป็นสะพานเชื่อมระหว่างวัยเด็กเล็กกับการเรียนในระดับอนุบาล

ในขณะที่อีกหลายครอบครัวก็ยังไม่แน่ใจว่า โรงเรียนเตรียมอนุบาล จำเป็นสำหรับลูกหรือไม่ เพราะการเตรียมความพร้อมให้ลูกก่อนเข้าโรงเรียนอนุบาล ควรเป็นสิ่งที่พ่อแม่จัดการเองได้ หรือการเรียนเตรียมอนุบาลจะมีอะไรที่คุณพ่อคุณแม่มองข้ามไป

ลองมาค่อยๆ ทำความเข้าใจ และเก็บไว้เป็นข้อมูลเพื่อตัดสินใจว่าควรเริ่มมองหาโรงเรียนเตรียมอนุบาลให้ลูกหรือว่าลูกมีความพร้อมที่จำเป็นสำหรับวัยอนุบาลอยู่แล้วกันแน่

1. โรงเรียนเตรียมอนุบาลไม่ได้สอนวิชาเรียนทั่วไป

วัยอนุบาล หรือช่วงวัย 3–5 ปี ถือว่าเป็นวัยแห่งการเรียนรู้ผ่านการเล่น (learning through play) ดังนั้น ช่วงวัยเตรียมอนุบาลหรือ Pre-school จึงเป็นวัยที่ต้องให้ความสำคัญกับการเล่นของเด็กให้มากที่สุด โดยการเล่นนี้ ไม่ได้หมายความเพียงแค่การมีเพื่อนเล่น แต่ยังหมายถึงการเล่นที่เป็นการสร้างรากฐานสำคัญสำหรับพัฒนาการทั้งด้านสติปัญญา อารมณ์ และสังคมให้ลูก ดังนั้น สิ่งที่โรงเรียนเตรียมอนุบาลจะช่วยเด็กๆ ได้ จึงไม่ใช่การสอนนับเลข ท่องจำ หรือฝึกท่อง A-Z เพื่อให้เป็นเด็กอนุบาลที่เก่งกว่าใคร แต่เป็นการให้เด็กได้เรียนรู้จากกิจกรรมที่ตัวเองชอบและสนใจ เพื่อพัฒนาทักษะด้านต่างๆ ได้อย่างเป็นธรรมชาติ

2. กิจกรรมที่ออกแบบมาเพื่อการพัฒนาที่ตรงจุด

กิจกรรมที่โรงเรียนเตรียมอนุบาลสอนมีตั้งแต่กิจกรรมทั่วไป เช่น วาดภาพ ระบายสี เล่นต่อจิ๊กซอว์ เกมต่อบล็อก เลโก้ อ่านนิทาน เล่นบทบาทสมมติ (dramatic play) และกิจกรรมที่ต้องใช้ประสาทสัมผัส เช่น การเล่นดินน้ำมัน จนไปถึงการร้องรำทำเพลงที่กระตุ้นความคิดสร้างสรรค์ รวมถึงกิจกรรมกลางแจ้ง เช่น พาเด็กๆ ไปสำรวจธรรมชาตินอกห้องเรียน ทำกิจกรรมที่ได้เคลื่อนไหวร่างกาย โดยกิจกรรมส่วนใหญ่จะออกแบบเพื่อพัฒนากล้ามเนื้อและทักษะทางร่างกาย รวมถึงการฝึกทำกิจกรรมร่วมกับผู้อื่น

3. ความสำคัญการเรียนเตรียมอนุบาล

นักวิจัยด้านประสาทวิทยาพบว่า มากกว่า 90 เปอร์เซ็นต์ของการพัฒนาสมอง จะเกิดขึ้นก่อนเด็กมีอายุ 5 ปี (Harvard University, Center on the Developing Child) นั่นหมายความว่าประสบการณ์ต่างๆ ที่เกิดขึ้นในวัยนี้ส่งผลโดยตรงต่อการเรียนรู้ ความสัมพันธ์ และความสามารถในอนาคตด้วย

ดังนั้น การให้ลูกเรียนเตรียมอนุบาล จึงเปิดโอกาสให้ลูกได้ฝึกพัฒนาการทางภาษาและทักษะสังคมมากกว่าอยู่กับคุณพ่อคุณแม่ และยังเป็นการวางรากฐานการเรียนรู้ระยะยาวอีกด้วย

4. ประโยชน์ของการเรียนเตรียมอนุบาล

การเตรียมความพร้อมก่อนเข้าโรงเรียน (School Readiness) ช่วยให้ลูกปรับตัวกับโรงเรียนประถมได้ง่ายขึ้น เพราะคุ้นเคยกับการทำตามกติกา เช่น การนั่งฟังครู การทำกิจกรรมร่วมกับเพื่อน การรอคิว และมีทักษะทางวิชาการเบื้องต้น เช่น การรู้จักตัวเลข ตัวอักษร การนับ การฟังและเล่าเรื่อง อีกทั้งยังทำให้มีความมั่นใจในตนเอง กล้าที่จะถามและแสดงออก

2.2 เสริมสร้างพัฒนาทักษะทางสังคมและอารมณ์ (Social & Emotional Skills) ช่วยให้ลูกน้อยเข้าใจว่าการอยู่ร่วมกับผู้อื่นหมายถึงอะไร ลูกจะรู้จักจัดการอารมณ์ของตัวเองทั้งความโกรธ ผิดหวัง หรือดีใจ และยังทำให้ลูกรู้จักการแบ่งปัน การผลัดกันเล่น และการแก้ปัญหากับเพื่อน

2.3 การสร้างความเป็นอิสระและความรับผิดชอบ (Independence & Responsibility) ลูกๆ จะได้เรียนรู้การดูแลของใช้ของตัวเอง ได้หัดเลือกกิจกรรมที่สนใจและจัดการเวลาเล่นเอง ได้ฝึกใช้เวลาห่างจากพ่อแม่ ซึ่งช่วยสร้างความมั่นใจว่าตนเองก็สามารถอยู่ได้โดยไม่ต้องพึ่งพาตลอดเวลา สิ่งนี้ช่วยให้เด็กก้าวสู่ความเป็นอิสระอย่างค่อยเป็นค่อยไป

2.4 ผลลัพธ์ระยะยาว (Long-term Benefits) งานวิจัยระยะยาวในหลายประเทศ พบว่าเด็กที่ได้เรียนเตรียมอนุบาล pre-school มีโอกาสสำเร็จการศึกษาสูงกว่า มีทักษะสังคมที่ดีขึ้น ลดโอกาสการเกิดปัญหาจากพฤติกรรมที่ขัดแย้งกับเพื่อนๆ รวมถึงคุณภาพชีวิตในอนาคตโดยรวมที่ดีกว่า

แต่จากข้อมูลที่รวบรวมมา ก็ไม่อาจสรุปได้ว่าการเรียนเตรียมอนุบาลจำเป็นหรือสำคัญไปกว่าการที่ลูกได้ใช้เวลาคุณภาพและการอบรมเลี้ยงดูจากคุณพ่อคุณแม่ ดังนั้น โรงเรียนเตรียมอนุบาลจะสำคัญมากน้อยแค่ไหน ลองย้อนกลับมาถามตัวเองว่าพร้อมที่จะให้เวลากับการเตรียมความพร้อมให้ลูกในวัยอนุบาลมากแค่ไหนด้วยนะคะ

อ้างอิง
RaisingChildren
Guardien
LittleMillennium

อ่านบทความ: 7 วิธี สอนลูกวัยเตรียมอนุบาลให้มีความอดทน